dnd, d&d dungeons and dragons
 
Literatura minionych epok
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Epoki literackie ˇ Archiwum cytatów ˇ Forum ˇ Linki ˇ Szukaj ˇ Redakcja ˇ ˇ
 
isa, dnd.rpg.info.pl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Epoki literackie

Starożytność
Średniowiecze
Renesans
Barok
Oświecenie
Romantyzm
Pozytywizm
Młoda Polska/ Modernizm
XX-lecie Międzywojenne
Współczesność
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Śladami literatów

Kazimierz Dolny
Lublin
Nałęczów
Romanów
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Kornel Ujejski

Kornel Ujejski (12 IX 1823 - 19 IX 1897) - polski romantyczny poeta i publicysta.

Urodził się 12 września 1823 roku w Beremianach na Podolu, w rodzinie szlacheckiej. Był synem Erazma i Ludwiki z Wolańskich. W rodzinnym domu poety panował duch gorącej religijności i patriotyzmu, co wywierało ogromny wpływ na kształtowanie się osobowości młodego Ujejskiego.

Od nauki domowej rozpoczął swoją edukację. W 1833 r. oddano go do szkoły prowadzonej przez bazylianów w Buczaczu. Ukończył tam dwie ostatnie klasy normalne oraz rozpoczął naukę w pierwszej klasie gimnazjalnej. Ostatecznie rodzice przenieśli go jednak do szkoły we Lwowie. Swoją edukację przyszły poeta zakończył na szkole realnej.Tymczasem powstawały już pierwsze próby poetyckie Kornela Ujejskiego. Michał Janik dostrzegał w nich silne wpływy Mickiewicza i Słowackiego [1].

W 1844 r. odbył poeta podróż do Warszawy, gdzie mógł poznać m.in. Teofila Lenartowicza, Łuszczewskich (prowadzili słynny salon poetycki), a także ówczesna „cyganerię warszawską”. Po powrocie do Lwowa zaangażował się w działalność patriotyczną.

Debiutował w 1845 roku poematem Maraton. Pod kostiumem historii z starożytnej Grecji poruszył tu kwestie patriotyczne. Utwór niemal natychmiastowo przyniósł młodemu, poecie rozgłos. Jak twierdził Juliusz Kijas Ujejski Maraton: odczytał we Lwowie na jednym z zebrań u dyrektora Zakładu Narodowego imienia Ossolińskich, Kłodzińskiego, wzruszając zgromadzonych tam słuchaczy, którzy poczuli nagle tchnienie wielkiej poezji patriotycznej [2].

Wydane w rok później Skargi Jeremiego sprawiły, że poeta bardzo szybko zyskał sławę jako autor wierszy patriotycznych. Nazywany był polskim Jeremim, na wzór biblijnego proroka Jeremiasza. Jeszcze w 1846 roku powstał także najsłynniejszy utwór Ujejskiego – Chorał. Ujejski napisał go pod wpływem tragicznych wydarzeń, jakie przyniósł rok 1846 (rzeź galicyjska). Bezpośrednią inspiracją był jednak skomponowany przez jego przyjaciela - Józefa Nikorowicza chorał. Pisał poeta: do głębi wzruszony, uniosłem tę muzykę i w duszy i jeszcze tego samego dnia napisałem do niej słowa ” [3]. Chorał bardzo szybko stał się nieformalnym hymnem narodowym polski, który towarzyszył walkom niepodległościowym.

W 1847 roku Ujejski wyjechał do Paryża. Jedną z przyczyn wyjazdu były obawy przed aresztowaniem, którym zagrożony był jako autor Chorału. W Paryżu planował, także podjąć studia wyższe, których na dobrą sprawę nigdy nie rozpoczął. Był jednak wiernym słuchaczem prelekcji wykładów Adama Mickiewicza.

We Francji zetknął się z czołowymi przedstawicielami polskiej emigracji m.in. Adamem Mickiewiczem, Juliuszem Słowackim, Józefem Bohdanem Zaleskim oraz Fryderykiem Chopinem. Zawarte podczas tej podróży znajomości znalazły później swoje odzwierciedlenie w różnych wątkach twórczości poety. Należał tu także do Klubu polskiego, miał powiązania z Towiańczykami, do których jednak nie przystąpił, był uczestnikiem rewolucji lutowej. Do kraju wrócił w maju 1848 roku. W latach 1848 i 1849 ukazy się następne tomiki poezji Ujejskiego – Kwiaty bez woni oraz Zwiędłe liście. Rok 1849 to także czas jego ślubu z Henryką z domu Komorowską. Małżeństwo to chociaż zawarte ze szczerej, prawdziwej miłości, a nawet wbrew niechęci ojca panny młodej, nie było jednak szczęśliwe i ostatecznie rozpadło się po kilkunastu latach. owocami tego związku byli dwaj synowie Kordian i Roman, a także zmarła we wczesnym dzieciństwie córka.

Okres żywicowej stabilizacji okazał się wpłynąć niekorzystnie na twórczość poety. W 1852 ukazały się jeszcze Melodie Biblijne. W latach 1857-60 tworzył natomiast Tłumaczenia Szopena (wyd. 1866), które były pierwszą w literaturze polskiej próbą przełożenia muzyki na słowa poezji.

Z tamtego okresu pochodzą także słynne Listy spod Lwowa, przykład twórczości prozatorskiej Ujejskiego, w których krytykował postawę Wincentego Pola oraz A. Odyńca. Wydanie tych utworów sprawiło, że poeta znalazł się pod czujną obserwacją rządu austriackiego. Na skutek tego poeta wyjechał na jakiś czas do Jass bez paszportu.

W okresie poprzedzającym wybuch powstania styczniowego Ujejski zaangażował się w działalność wschodnio -galicyjskiej organizacji powstańczej. Propagując hasło „za wolność nasza i Wasza” wydał w 1862 roku zbiór Dla Moskali: Pobudkę do ogłoszenia zbiorku dało mu szlachetne zachowanie się oficerów rosyjskich, Potapowa i Aleksandrowa, w czasie manifestacji przedpowstańczych w Warszawie [4].
Zbiór opatrzony był dodatkowo przedmową, za którą poeta został pociągnięty do odpowiedzialności przez prokuraturę austriacką. Sąd skazał Ujejskiego na tydzień aresztu z możliwością zamiany kary na grzywnę.

Po upadku powstania styczniowego poeta pisał już bardzo niewiele. Poświęcił się działalności publicznej. Uczestniczył w uroczystościach patriotycznych oraz we własnych jubileuszach.

Zmarł 19 września 1897 roku. Został pochowany na cmentarzu w Pawłowie.



Przypisy:

[1] M. Janik, Wstęp [do: ] K. Ujejski, Wybór poezyj, Kraków 1921, s. 6.
[2] J. Kijas, Nota wydawcy [do: ] K. ujejski, Maraton oraz wybór poezji, Kraków 1948, s. 41.
[3] M. Janik, dz. cyt., s. 7.
[4] Tamże, s. 12.



Zbiory utworów Kornela Ujejskiego:

Maraton (1845)
Pieśni Salomona (1846)
Skargi Jeremiego 1847)
Kwiaty bez woni (1848)
Zwiędłe liście (1849)
Melodie biblijne (1852)
Listy spod Lwowa (1861)
Tłumaczenia Szopena (1866)
Tłumaczenia Beethovena (dołączone do III wydania Tłumaczeń Szopena z 1893 r.)

 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Pisarze i poeci polscy

Krzysztof Kamil Baczyński
Gustaw Ehrenberg
Ignacy Krasicki
Józef Ignacy Kraszewski Zygmunt Krasiński
Walery Łoziński
Adam Mickiewicz
Cyprian Kamil Norwid
Antoni Edward Odyniec Bruno Schulz
Lucjan Siemieński
Juliusz Słowacki
Mieczysław Romanowski Kornel Ujejski
Bogdan Zaleski
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Pisarze i poeci zagraniczni

Antoni Czechow
Luigi Pirandello
Walter Scott
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl


Copyright © 2006

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie